lowani

Njira yoyambira anthu yopangira njira zama digito

Nkhani ya Scientific Research Council (SRC) ku Jamaica ndi chimodzi cha kusintha. Monga gawo la polojekiti ya ISC Mabungwe asayansi muzaka za digito, gulu la SRC linasiya kuyang'ana kwambiri pa luso lamakono ndipo linayamba kuika anthu - ogwira ntchito, makasitomala, ndi othandizana nawo - pamtima pa njira yawo ya digito.

Ndi m'maŵa ku Kingston ndikuyenda kuchokera kuchipinda chochitira misonkhano ku SRC yaku Jamaica, Ricardo Gowdie, Mtsogoleri wa Gulu la Management Information Systems (MIS), akuwonetsa za ulendo wake waukadaulo ndi zomwe zalimbikitsa ntchito yake mpaka pano. 

"Ndikufuna kuwona dziko la Jamaica likukhala dziko loyendetsedwa ndiukadaulo, ndipo ndikuyesera kuyesetsa kuti izi zitheke. Ndachita nawo ulemu pothandizira kuti bungwe lamphamvu monga SRC ligwirizane ndi nthawi yomwe tili."

Ricardo wagwira ntchito mu digito kwa zaka makumi awiri zapitazi, ndi chaka chatha ndi theka kukhala ku SRC. Monga bungwe loyang'anira kafukufuku ku Jamaica, SRC imapereka ntchito zosiyanasiyana, kuphatikiza kuthandizira pazaulimi, chitukuko ndi kuyesa kwazinthu, komanso malo oyesera opangira zakudya komwe mabizinesi amatha kupanga ma prototypes kapena zinthu kuti zigwirizane ndi msika. Paudindo wake, Ricardo amayang'anira zofunikira za Council pakukhazikitsa mayankho aukadaulo omwe cholinga chake ndi kukonza bwino komanso kupereka ntchito.

Gulu la MIS ku Jamaica's Scientific Research Council. Kuchokera kumanzere: Ta-Von Marsh, Valencia Brown, Romane Bryan, Ricardo Gowdie, Chinelle Clarke.

Chifukwa chiyani digito, ndipo chifukwa chiyani tsopano?

SRC ili ndi masomphenya omveka bwino a kukula kwa digito, makamaka pakukonzanso zomangamanga ndi kasamalidwe ka deta. Kupita patsogolo kwakukulu kwachitika mpaka pano, posachedwa ndi Ricardo akuyang'anira kukhathamiritsa kwa momwe Bungweli limalumikizirana mkati mwake, komanso ndi dziko lakunja. Iye watsogolera njira zopititsira patsogolo machitidwe ochezera a pa Intaneti omwe amathandizira kuthamanga, chitetezo, ndi kudalirika kwa deta yomwe imasinthidwa pakati pa madipatimenti osiyanasiyana a Bungwe. Gulu la MIS lakonzanso tsamba la SRC kuti lithandizire kulumikizana ndi anthu, ndikuphatikiza ma analytics kuti amvetsetse bwino omvera awo.

Pulogalamu ya ISC Mabungwe asayansi muzaka za digito idabwera panthawi yomwe a SRC anali kuganiza mozama zochepetsera mikangano momwe amalumikizirana ndi kuphunzira kuchokera kwa makasitomala awo. Monga gawo la gululi, panali zambiri zomwe akanatha kuyang'anapo. Komabe, adasankha kuika patsogolo gawo limodzi la bizinesi yawo yomwe imapanga ndalama zambiri: malo oyendetsa ndege. Apa, amagulitsa nthawi yogwiritsira ntchito malo awo ovomerezeka a ISO, komwe makasitomala amatha kubwera ndi ma prototypes kuti apange ndi kuyesa.

Dr. Watson, Mtsogoleri Wamkulu wa SRC, akutsogolera ulendo wa Food Pilot Plant kwa mamembala a Private Sector Organization of Jamaica (PSOJ). Mawu: © Scientific Research Council.
Dr. Watson, Mtsogoleri Wamkulu wa SRC, akutsogolera ulendo wa Food Pilot Plant kwa mamembala a Private Sector Organization of Jamaica (PSOJ). Mawu: © Scientific Research Council.

Pakali pano, kuti agwiritse ntchito malo oyendetsa ndege, makasitomala amayenera kusungitsa pamanja. Kukonzekera kumeneku kwakhala kukuchititsa kusungitsa malo kawiri kawiri, zomwe zikupangitsa kuti makasitomala asamayende bwino komanso asamakumane ndi makasitomala. Vuto lalikulu ndi kusowa poyera. Palibe njira yosavuta yowonera zida zikapezeka, kapena momwe mungayendetsere ndandanda mosinthasintha. Polowa nawo pulojekiti ya ISC, Ricardo ndi gulu lake adafunafuna chitsogozo chamomwe angasinthire njirayi ndikubweretsa makina osungira, osungitsa pa intaneti. Kwa SRC, kukhala ndi kusungitsa mopanda msoko kumapangitsa kuti mbewuyo igwiritsidwe ntchito mwadongosolo, komanso ndalama zodziwikiratu.

Mayendedwe

Kudzera mu projekiti ya ISC, Ricardo adadziwitsidwa njira zatsopano zomwe zakulitsa malingaliro ake. 

"Nthawi zonse ndakhala ndikuyang'ana kwambiri zaukadaulo; momwe ndingapangire kuti zigwire ntchito, momwe mungayendetsere," akufotokoza Ricardo. Koma tsopano, ndikuganiza za anthu omwe amachigwiritsa ntchito, momwe angagwirizanitse nacho, ndi momwe chidzagwirizane ndi kachitidwe kawo.

Magawowo adamulimbikitsa kuti atenge njira yomwe imakhudza kugawana nawo mwachangu, kumvetsetsa zomwe ogwiritsa ntchito akumana nazo, ndikuphatikiza mayankho m'magawo oyenera a polojekiti. Kusintha kwa kaganizidwe kumeneku kwakhudza momwe akuyandikira njira yatsopano yosungitsira malo oyendetsa ndege. M'malo momanga dongosolo lonse nthawi imodzi, Ricardo ndi gulu lake asankha kukhazikitsa pang'onopang'ono, kuyambira ndi Minimum Viable Product (MVP). 

"Tinaganiza zoyamba pang'ono ndikumanga mochulukira. Mwanjira imeneyi, titha kusintha ndikupeza mayankho pagawo lililonse," akufotokoza motero Ricardo.

Njirayi idapangidwa kuti ichepetse kukhazikitsidwa, komanso kuchepetsa kukana kwa ogwira ntchito powaphatikiza koyambirira. Monga gawo la izi, Ricardo wagwira ntchito pa ndondomeko yoyendetsera kusintha yomwe imaphatikizapo kugwira nawo ntchito nthawi zonse pazigawo zachitukuko.

Ricardo adadziwitsidwanso za kufunikira kowonera. Kaya kudzera pakupanga malingaliro a polojekiti yonse pa bolodi loyera, kapena kulemba zofunikira pagawo lililonse, tsopano akumvetsetsa kuti kumveketsa bwino ndikofunikira popewa misampha. Akamaona m'maganizo mwake, m'pamenenso amapeza mosavuta kuti aone mipata ndi kuonetsetsa kuti zikuyenda bwino.

Njira ya MVP imawathandizanso kupewa zolakwika zodula.

"Tinkafuna kuonetsetsa kuti tikumanga zomwe ogwiritsa ntchito angafune kugwiritsa ntchito," akutero Ricardo. 

Makasitomala a Food Pilot Plant omwe akuwonetsedwa ku Expo Jamaica ku Kingston, Jamaica (2025). Mawu: © Scientific Research Council.

Bungwe logwirizana

Masomphenya a nthawi yayitali a Ricardo a SRC ndi omveka bwino: chilengedwe chaukadaulo chomwe chimagwiritsidwa ntchito ndi ogwiritsa ntchito pomwe zida za digito zikusintha nthawi zonse kuti zikwaniritse zosowa za ogwira ntchito ndi makasitomala. Cholinga chake ndikupanga SRC yolumikizidwa ndi digito. Chimodzi chomwe machitidwe amkati ndi ntchito zoyang'ana makasitomala zimaphatikizidwa mosagwirizana.

Pamene Ricardo ndi gulu lake akugwira ntchito yomaliza kusungitsa malo oyendetsa ndege, akukonzekera kale njira zotsatila za njira zokulirapo za digito ku SRC. Chimodzi mwazabwino kwambiri panjirayi ndikuyika zinthu pa digito, ndipo Ricardo akuwona projekitiyo ikukhazikitsa njira zoyeserera zamtsogolo za digito. 

Dongosololi likangogwira ntchito mokwanira, Ricardo akuyembekeza kuti lidzatsegula njira yophatikizira zida za AI ndi kusanthula kwa data, zomwe zingalimbikitse kuphunzira ndi ntchito yamakasitomala. Iye akutsutsa kale gulu lake kuti liganizire momwe angagwiritsire ntchito detayi kuti apititse patsogolo mphamvu ndi kuyankha kwa njira zawo.

"Ndikufuna kuti tipitirize kuvomereza kusintha kwa digito m'njira yomwe imatigwirira ntchito. Ukadaulo womwe ndikufuna kupanga ndi womwe umapangitsa moyo wa anthu kukhala wosavuta," Ricardo akumaliza.


Chithunzi chachivundi: SRC


Kuvomereza kwandalama: Ntchitoyi inachitidwa mothandizidwa ndi thandizo la International Development Research Center (IDRC), Ottawa, Canada. Malingaliro omwe afotokozedwa pano sakuyimira a IDRC kapena Board of Governors.


Dziwani zambiri zamakalata athu